DİVAN-I KEBİR 5. CİLT 3830 İNCİ BEYİT

(Mevlana Hazretleri Şems Hazretlerini olan aşkı anlatıyor)

3830. Nasıl oldu da gönlüme bir dumandır, çöktü (Hakikati olduğu gibi görmeme perde oldu);

Nasıl oldu da tezce, toz gibi sıçramadım.

Şimdi nedametle (Pişmanlıkla) yazdığım şu satırları o vakit yazsaydı ya elim.

Gittim, dünyadan bir baş ağrısı eksildi;

Halecandan (Heyecandan, çırpıntıdan) kurtuldum, canımı kurtardım.

Düşüp kalktıklarıma hoşça kalın dedim;

Canımı, izi belirmeyen dünyaya götürdüm.

Şu altı (Yukarı-aşağı-öne-arkaya-sağa-sola) kapılı evden çıktım;

Varımı-yoğumu, bir hoşça, mekânsızlık âlemine ilettim.

Gayb âleminin avlanan beyini (Şems Hazretlerini) gördüm;

Ok gibi uçtum, yayımı götürdüm.

Ecel çevgeni (Ucu eğri sopa-golf sopası), yanıma geldi;

Kutluluk (Uğurluluk) topunu, ortadan kapıverdim.

Penceremden, şaşılacak bir Ay vurdu;

Dama gittim, merdiven götürdüm.

Şu gök damı, beni canların (Can oğullarının) topluluk yeridir ya;

Sandığımdan da daha hoşmuş.

Gül dalım soldu, döküldü;

Tekrar gül bahçesine götürdüm onu.

                   ***

DİVAN-I KEBİR 5 CİLT MEVLÂNÂ CELÂLEDDİN

Hazırlayan: Abdulbaki GÖLPINARLI

KÜLTÜR BAKANLIĞI YAYINLARI/1385

                        ***

Neler öğrendik;

1.    Bu dünyadan görünmeyen âleme gidip heyecanlardan, isteklerimizdeki belirsizliklerden kurtulmamız gerektiğini öğrendik.

2.    Her şeyi mazide bırakarak tezce 9 kat göğü geçtikten sonra olan mekânsızlık âlemine gitmemiz gerektiğini öğrendik.

3.    Dünyada yaşayan uygun kişileri avlayan Allah dostunu görecek göze kavuşup onun kaderimizi belirlemesine teslim olmamız gerektiğini öğrendik.

4.    Uğurlu, kutlu, mübarek, beğenilen bir kişi olmak için Mevlana Hazretlerinin ışığını, göğe doğru dayadığı merdiveni görüp kararlı biçimde göğe çıkmaya başlayacağını öğrendik.

                        *

İşte böyle yaren;

Göğün damının düşünülenden daha güzel olduğunu göğe çıkıp bizi haberdar eden, bizim de buraya çıkmamız için heves ve olanak veren, kılavuzluk ve yardım eden Mevlana Hazretlerinden öğrendik, Anladık.

                       *

RAVLİ

DİVAN-I KEBİR 5. CİLT 3820 İNCİ BEYİT

(Mevlana Hazretleri Şems Hazretlerini olan aşkı anlatıyor)

3820. Yeşillik, bağ-bahçe solsa, kurusa sende yayılırız, otlarız;

Ne biliriz biz.

Gül bahçesindeki güller, tamamıyla dökülse senden gül derer, devşiririz biz;

Ne biliriz biz.

Gökyüzü, binlerce Ay gösterse yalnız seni seyrederiz biz;

Ne biliriz biz.

Dünyayı şeker kaplasa biz şarap içeriz;

Ne biliriz biz.

A Tebrizli Şems, senin güneşine karşı Aya dönmüşüz (Işığı senden alırız);

Ne biliriz biz.

Yarabbi, niçin tövbemi bozdum, ne diye ağzımı bağlamadım lokmaya?

Vesvese (Yanlış ve yersiz düşünce), halka-halka çevremi kapladıysa ne diye geçtim de ortasına oturdum?

Son-ucu, her şeyin yerini, aklımla gördüm;

Yüzlerce defa, binlerce defa kurtuldum.

Âdeta Tanrıya kulluk etmekten usanmışım;

Çünkü canla-gönülle boğazıma tapmadayım.

* "Bütün sıkıntılarını bir tek sıkıntı yapan" hadîsini de Peygamber'den okumuşum hani.

                   ***

DİVAN-I KEBİR 5 CİLT MEVLÂNÂ CELÂLEDDİN

Hazırlayan: Abdulbaki GÖLPINARLI

KÜLTÜR BAKANLIĞI YAYINLARI/1385

                        ***

“Bütün sıkıntıları bir tek sıkıntı yapana Tanrı kifayet (Yeterli miktarda yardım) eder,

Onu dünya sıkıntılarından korur;

Fakat birçok sıkıntılara düşen Allah bilir, dünyanın hangi bucağında helak (Yok) olur gider” Hadis Ahadis-i Mesnevi s. 136)

Neler öğrendik;

1.    Bütün sıkıntıları bir sıkıntı haline getirenin bunun da aşk olması halinde, bu bir sıkıntıyı Allah’ın yok edeceğini Peygamberimiz sözünden ve Mevlana Hazretlerinden öğrendik.

2.    Aşk yolunun önemini gösteren, öğreten, sırlarını, inceliklerini açıklayan Şems Hazretlerinin farklı bir güzelliğe, özelliğe sahip olduğunu, sevilip aşık olunduğunu, saygı duyulup hürmet edildiğini, dostluk kurup dostluğu sağlam kişi olduğundan hayranlık duyulduğunu Mevlana Hazretlerinin açıklamasından öğrendik.

3.    Mevlana Hazretlerinin yeme içmeye çok önem verdiğini, halkın içinde kalarak sıkıntı veren yersiz-düşüncesizliklerine katlandığını, Tanrıya sevgiyle bağlanıp dostluk etmenin monotonluğunda kaldığını, bütün bu sıkıntılardan aşkı kendine dert ederek kurtulduğunu öğrendik. 

                    *

İşte böyle yaren;

Bütün sıkıntıları tek bir sıkıntı haline getirenin sıkıntısını da Allah’ın yok ettiğini bilerek aşkı kendimize tek sıkıntı haline getirmemiz gerektiğini öğrendik, anladık.

(Çok sıkıntıyı içinde isek kendimize bize fayda verecek, dikkatimizi canımızı sıkan dertlerden uzaklaştıracak işle yoğunlaşırsak rahatlarız, diğer dertler ikinci plana atılır fakat ortadan kalmaz.

Sıkıntıların yok edilmesi başka, yok sayılması farklıdır.)

                     *

RAVLİ

DİVAN-I KEBİR 5. CİLT 3810 İNCİ BEYİT

(Mevlana Hazretleri Şems Hazretlerini olan aşkı anlatıyor)

3810.  (İki zıtlığın görevi:)Yüceltmesi de düzene koymaktır, aşağılatması da;

Hani kandili (Lambayı yukarı) asmak, indirmek gibi.

Şu halde düzene koyması, bozmak içindir, bozması da yüceltmek için.

Nice zayıf, kanadı kırık kuş, binlerce filin hortumunu yaralamıştır.

Suda mıyız;

Ne biliriz biz.

Nasıl bir coşkunluktayız, nasıl bir kötülüğe uğramışız;

Ne biliriz biz.

Her solukta, izi belirmeyen şarapla daha da fazla sarhoşuz;

Ne biliriz biz.

Güzelliğin incisini görünceye-dek yüzümüz, altına dönmüş;

Ne biliriz biz.

Aşkın, ayağımızı tutalı, ayaksızız-başsızız;

Ne biliriz biz.

Kurumuz da sensin, yaşımız da senin;

Bir hoş kuruyuz, yaşız;

Ne biliriz biz.

Saçlarının baş halkasını tuttuk;

Bir hoş sayıyoruz;

Ne biliriz biz.

Âlem, alt-üst olsa biz de alt-üst oluruz;

Ne biliriz biz.

                   ***

DİVAN-I KEBİR 5 CİLT MEVLÂNÂ CELÂLEDDİN

Hazırlayan: Abdulbaki GÖLPINARLI

KÜLTÜR BAKANLIĞI YAYINLARI/1385

                        ***

Neler öğrendik;

1.    Işık aşağıda olunca aşağıdakileri aydınlattığını, ışık yukarıda olunca yukarıdakilerin aydınlanarak seviyelerine göre görüş sahibi olduklarını öğrendik.

2.    Aşağıdaki ışığı bozarak yukarıdaki ışığa kavuşmak için hareket edenlerin yücelme isteğinde olanların olduğunu öğrendik.

3.    Yükselen kişinin zayıf da olsa aşağıdaki fenalık yapmaya çalışan kişiyi yok edecek kuvvette ve olanağa sahip olacağını öğrendik.

4.    Allah dostuna inanıp seven, dostluk kuran ve davam eden kişinin, o mübareğe tutunan kişinin yükselmekten korkmaması için sarhoş bir halde yükseltileceğini öğrendik.

                    *

İşte böyle yaren;

Allah’a yalvarışla ilim isteyenlerin, iyilik yapanların duasını kabul eden Allah’ın onlara yolu öğretecek, aydınlatacak, yardım edecek bir dostunu sevdireceğini, Allah dostu elinden tutup kendilerinin bile sonra fark edecekleri değişimlerden sonra yüksekliğe ulaşıp güçleneceklerini öğrendik, anladık.

                     *

RAVLİ

DİVAN-I KEBİR 5. CİLT 3800 İNCİ BEYİT

(Mevlana Hazretleri aşkı anlatıyor)

3800. Gâh (Bazen) sana şaşıyoruz, nerdesin diye;

Gâh kendimize şaşıyoruz, nerdeyiz diye.

Gâh verişimize, bağışımıza şaşıyoruz;

Gâh zarı (Akan damar) kapacak kadar nekes (Pinti) davranışımıza.

Gâh yerden-yere göçüşümüzü hayran-hayran seyrediyoruz;

Gâh kendimize gelişimize şaşıyoruz.

Gâh bakırız, gâh halis (Katışıksız) altın;

Gâh da her ikisi için kimya (Uyum) kesiliyoruz.

İkinci tercî (Tekrar) , ikinci zevk ve meyil (Yöneliş), yâ Hay (Allah’ın izniyle), vermek de Hay'dan (Allah’ın diriliğinden, canlılığından), almak da.

Gâh yemekle, kazançla neşelidir;

Gâh harcamakla savurmakla.

Gâh fidan gibi meyve elde etmeye uğraşır;

Gâh elde ettiği meyveleri saçmakla dökmekle.

* Gâh, bağışta zamanının Hâtem'idir (Cömert),

Gâh zembil elinde, dolaşmakla Abbâs (Uğrulukla (Hırsızlıkla, çalmakla, dilencilikle, düzenbazlıkta tanınmış biri).

Ya oyuz biz, öbürü dal-budak;

Yahut da senden başkayız şu iki zıt olmasa da.

Çünkü iki zıttan (Karşıtlıktan, terslikten) meydana gelmişiz;

Aşağılatma da kurulmuş, yükseltme de.

                   ***

DİVAN-I KEBİR 5 CİLT MEVLÂNÂ CELÂLEDDİN

Hazırlayan: Abdulbaki GÖLPINARLI

KÜLTÜR BAKANLIĞI YAYINLARI/1385

                        ***

Neler öğrendik

1.    Âşık varlığını gösterdiği kişinin huyunu, davranış biçimini, bakış açısını, tutumunu, harcamalarını yani tüm görüş, düşünüş ve değerleri değiştirdiğini öğrendik.

2.    Aşkı Allah diriliğinden, canlılığından verdiğini ve aldığını öğrendik.

3.    Yaşamda her şeyin birbirine karşı, karşıt, zıt olduğunu algıladığımızı, hâlbuki bu zıtlıkların birbiri ile bağı, ilgisi, ilişkisi olduğunu, bir bütünün parçası olduğunu ilmimiz fazlalaştıkça anlayacağımızı öğrendik.

4.    Allah’a ulaşmak isteyen adayın huzura alınması için yetişmesi gerektiğini, onu yetiştirecek kişi ve ortamın sağlandığını, birbiri ile zıt işlere sokulduğunu, farklılıkları anlaması sonra bir olmayı da anlayabileceği seviyede ustalaştırıldığını, öğrendik.

                    *

İşte böyle yaren;

Aşağıda da kalabileceğimizi yukarı da çıkabileceğimizi, bu bizim Allah’a yalvarışımızla ilim istememizle, Allah’ın kabul edip programa sokmasıyla, bizim de ciddi olarak yola çıkmamız gerektiğini,  öğrendik, anladık.

Zıtlıktaki birliği göremeyenler, anlayamayanlar aşağıda kalmaya kendini mahkûm etmiş kişiler olduğunu öğrendik, anladık.

                     *

RAVLİ