DİVAN-I KEBİR 7-8 CİLT 6440 İNCİ BEYİT

(Mevlâna hazretleri Şems Hazretlerini anlatıyor)

6440. Senin sevgini istiyoruz ya;

Dinimiz (İnanıp bağlandığımız düşüncemiz, inancımız, ülkümüz) odur..

İşi onunla başa çıkarmışız, işe onunla başlamışız biz.

A benden uzaklaşan efendim;

Bir türlü yakınlaşmadın-gitti;

A yanmış, köze dönmüş, soğumadın-gitti.

A yüreğimin çarpıntısı, durmayacak mısın sen?

A gözyaşları, dinmeyecek misiniz siz?

A gönlümün gamı (Üzüntüsü) açılmaz mısın?

A göz kapaklarım, hiç kapanmaz mısınız siz?

Evet, yanaklarının ışığı, kuşluk (Günün sabah ile öğle arası) güneşi.,

Evet, güzelliği dünyalarda bulunmaz.

Evet, özlem ateşim bütün dünyaya yeter;

Ey ateş yakan, boş yere ateş yakma.

A gözüm, görünmüyor o güzel, ne vaktedek ağlayacaksın?

Ağarmaktan (Kör olmaktan) korkmuyor musun a göz?

Ağarır da görmez olursan buluştuğun gün onun güzelliğini sürme gibi nasıl

sürünebilirsin?

Gerçek olarak doğurmayan, ululukla eşsiz olan, kimseden de vücuda gelmemiş bulunan Tanrı'ya and içerim ki.

Helak olsa (Yorulsa, bitkin duruma gelse), özleminden olup gitse bile gönül (Kalpte oluşan duyguların kaynağı), sizden uğradığı belaları (Sıkıntıları), sizin yüzünüzden çektiği sıkıntıları söyleyip duracak.

                           ***

DİVAN-I KEBİR 7 CİLT MEVLÂNÂ CELÂLEDDİN HAZIRLAYAN: ABDULBAKİ GÖLPINARLI KÜLTÜR BAKANLIĞI YAYINLARI/1385
                          ***

Neler öğrendik;

1. Mevlana Hazretleri Şems Hazretlerinden sevgini istediğini, bu sevgi ilişkisinin önemini anladığını, işe bu sevgi ile başlayıp işi sonuca ulaştırdığını öğrendik.

2. Mevlana Hazretleri Şems Hazretlerini duygularıyla, düşünceleriyle, vücudunun bütün organlarıyla sevip bağlandığını, ayrılığında her birinin ayrı özlem ateşinde yandıklarını öğrendik.

3. Mevlana Hazretleri Şems Hazretlerini görünce hastalıklarının iyi olduğunu öğrendik.

                        *

İşte böyle yaren;

Şems Hazretlerine gönülden bağlanmış olan Mevlana Hazretlerinin gönlünün hep Şems Hazretlerini anacağını, unutmayacağını, günlerce yolunu bekleyeceğini, hiç unutmayacağını öğrendik, anladık.

                               *

RAVLİ

DİVAN-I KEBİR 7-8 CİLT 6430 İNCİ BEYİT

(Mevlâna hazretleri Şems Hazretlerini anlatıyor)

6430. Akılsızlar, tutsalar da önüne öküz sürüsünü sürseler bir anlamlı sözle yüzlerce öküzü (Bön, görgüsüz, kaba, anlayışsız, yeteneksiz kimseleri), eşeği (Kaba, düşüncesiz kişiyi) bağlayıverirsin.

Ceylan gözlerinin bir bakışıyla erkek aslanı (Sert, gürbüz, cesur, yiğit adamı) tilkiye (Çok kurnaz kişiye) döndürür, bağlar-gidersin.

Ayrılık kışı (Soğukluğu) geldi;

Şu ıslak gözlerimin gözyaşı sellerini bağlarsan.,

Bundan korkuyorum işte.

Fakat güneş gibi bir kere de ansızın parladın mı, bu suyla her geçidi bağlayıverirsin sen.

Susmuşum;

Fakat ey sevgili, şu perperişan (Çok kötü durumda olan) halime göz yumman (Görmemiş gibi davranman) da yerinde değil hani.

A bizim yaşayışımız, zevkimiz, niceye bir uzak kalacaksın bizden?

A bizi ayrılığa salan, niceye bir zulmedeceksin (Eziyet, işkence edeceksin )bize?

Ayrılık geceleri ne vaktedek (Zamana kadar) sürüp gidecek;

Buluşma yerine yol göstersen de varsak ne olur?

Sizinle buluşsak da tatlı bir suya benzeyen kavuşmayı kana-kana içsek., 

Tatlı yüzünü görsek de gıdalansak (Ruhumuz beslense).

İşte kavuşma mataın (Yeri) buracıkta;

Ne verelim de satın alalım?

Yorgun-argın gönül, kime uysun da yol alsın?

Hayal gibi bir elbiseyi ne vakit giyeceksin;

Yakınlık bürgüsüne (Duygusal bağ örtüsüne) ne vakit bürüneceksin (Yakın olma durumuna gireceksin)?

                           ***

DİVAN-I KEBİR 7 CİLT MEVLÂNÂ CELÂLEDDİN HAZIRLAYAN: ABDULBAKİ GÖLPINARLI KÜLTÜR BAKANLIĞI YAYINLARI/1385
                          ***

Neler öğrendik;

1. Şems Hazretleri sayıca çok akılsız, görgüsüz, kaba, anlayışsız, yeteneksiz kişinin üzerine doğru gelseler bile bir sözle durdurup hareketsiz hale getirebileceğini öğrendik.

2. Sems Hazretlerinin sert, mert, yiğit kişiyi bir sözle çok kurnaz kişiye döndürdüğünü öğrendik.

3. Mevlana Hazretleri Şems Hazretlerinin gitmesinden üzülüp ağladığını, ansızın güneş gibi parlayarak kendisini göstermesini arzuladığını öğrendik.

4. Şems Hazretlerinin Mevlevilerin yaşamlarının içinden ayrı kalamayacak kadar sevildiğini, sayıldığını, büyük olarak görüldüğünü kendisinin bildiğini ve gelmesinin beklendiğini öğrendik.

5. Şems Hazretlerinin yüzünü bile görmenin insanın ruhunu beslediğini öğrendik.

                               *

İşte böyle yaren;

Mevlana Hazretleri Şems Hazretlerinin ruhlar aleminde olsa bile ete kemiğe bürünüp Mevlana Hazretleri ile buluşmasını çok arzuladığını, yücelerde yaşayanların bu şekilde dostları ziyarete geldiğine çok şahit olduğundan istediğini öğrendik, anladık.

                                   *

RAVLİ

DİVAN-I KEBİR 7-8 CİLT 6420 İNCİ BEYİT

(Mevlâna hazretleri Şems Hazretlerini anlatıyor)

6420. Hele ey güzeller beyi, hadi;

İncinme (Davranışımız yüzünden üzüntü duyma, gücenme, kırılma) bizden.,

Bahaneler bulma (Bir işi yaptığımızdan veya yapmadığımız için sözde sebep gösterme);

İncinme bizden.

Mağara dostum (Peygamber efendimizle Ebu bekir hazretlerinin kader arkadaşlığı gibi) (Tevbe suresi 40) sensin, ümidim sende.,

Başını kaşırsam incinme a benim güzelim.

Sevgilimizsin (Sevgi ve bağlılık duyduğumuzsun), bizim öz sevgilimizsin (Sevdiğimiz ve aşık olduğumuz dostumuzsun) sen.,

Nerde incinirsen incin, fakat bunda incinme.

Gecemi aydınlatan (Işık kaynağı) sensin;

Gündüzümün bahtı, devleti (Tanrının yetkili kıldığı, sırlarını bağışladığı, ilmiyle kudretiyle desteklediği, yetki verdiği kişinin sözlerini doğru çıkardığı, isteğini kendi isteği olarak gerçekleştirdiği, diğer insanların kabul ederek boyun eğdiği, erdeme ve ölümsüzlüğe kavuşturmaya, insanları yönlendirme ve yöneltme makamına) sensin..

Bu gece gülüyosun;

Yarın incinme sakın.

Bir avuç toprakız biz:

A benim canım, bizden, şunlardan, bunlardan incinmesen ne olur?

Bilenler de senin yüzünden neşelendi (Keyiflendi), bilmeyenler de.,

Bilmeyenlerin kusurlarına (Eksikliklerine, noksanlarına) kalma;

Bilene incinme.

Hele ey güzeller beyi, hadi, incinme bizden.,

Hasta gibi inlemedesin, başını bağlamış, çatmışsın.

Ne hastası?

Vallahi öyle gücün-kuvvetin vardır ki gökyüzüne çıkarsın, Ay değirmisini (Yuvarlağına) bağlarsın sen.

O Ay’a benzeyen yüzünü gökyüzüne bir göstersen, sabaha benzeyen yüzünle seher çağını bile bağlaya korsun.

Sabah şarabının (Sersemlikten kurtaran sabah içkisinin) kulu-kölesiyim ama sabahın da düşmanıyım.,

Çünkü gitmeyi kurdun, kemerini kuşanıyorsun.

                                 ***

DİVAN-I KEBİR 7 CİLT MEVLÂNÂ CELÂLEDDİN HAZIRLAYAN: ABDULBAKİ GÖLPINARLI KÜLTÜR BAKANLIĞI YAYINLARI/1385
                                ***

Neler öğrendik;

1. Mevlana Hazretleri Şems Hazretlerinin ayrılmasına engel olmak için kendilerini sevdiklerini, bağlandıklarını, ayrılıp gitmek için baheneler bulmamasını istediğini öğrendik.

                           *

İşte böyle yaren;

Şems Hazretlerine alışan, seven, saygı duyan can dostu olarak kabul eden Mevlana Hazretleri gitmemesi için uğraştığını öğrendik, anladık.

                                    *

RAVLİ

DİVAN-I KEBİR 7-8 CİLT 6410 İNCİ BEYİT

(Mevlâna hazretleri Şems Hazretlerini anlatıyor)

6410. Gönül (Kalpte oluşan duyguların kaynağı), kan uyumaz (Dış uyaranlara karşı bilincin, bütünüyle veya bir bölümünün yittiği, tepki gücünün zayıfladığı ve her türlü etkinliğin büyük ölçüde azaldığı dinlenme durumuna gelmez);

Biliyorum, sen de gönülsün (Kalpte oluşan duyguların kaynağısın);

Öylesine bir kan selisin (Yoğun bir şekilde hareket halindesin) ki akar, denize dökülürsün.

Bütün bunlar bahane (Bir şeyin gerçek sebebi gizlenerek ileri sürülen uydurma sebep);

Gel a Tebriz'li Şems.,

Çünkü sen, hem Arş'ın (Göğün) anahtarısın, hem kapıyı açansın.

Hem bağışlarda bulundu (Yardım etti), hem bağışlarla ilgili sözler söyledin.,

Zati sen cefadan (Yasaya ve vicdana aykırı olarak başkasını kötü duruma uğratmazsın) uzaksın, lütufta (İyilikle, yardımla) (Aranan kişisin) .

Bir yere geldin mi, Tanrı mumusun (Tanrı ışığı olarak aydınlatırsın).,

Bir yere düştün mü (Varlığın), dünyanın yaşayışısın.

Zevk (Hoş duygu)-neşe (Mutlu olmaktan duyulan sevinç) töresini dünyaya sen koydun.,

Neler bağışladın, ne inciler deldin (Zamanla ve yerle şekli değiştirmeyen değerli sözler söyledin) sen.

Fakat bir görülmemiş şarap (Tanrı şarabı) var ki hileler yaptın, düzenler kurdun da onu sarhoşlardan gizledin.

Sürümlü (Çok satılan) pazarda ne de görülmemiş malların var.,

Bir işveni (Aldatıcı davranışını) cana karşılık satarsan bedavadır (Herhangi bir bedel ödeme olmadan), bedava.

Aşağıda da yüce sensin, yukarıda da.,

Gökyüzünü yırttın, çayırı-çimeni açtın, yaydın sen.

Görünüşte topraktansın, şu tertemiz topraktan.,

Fakat gökyüzündeki tertemiz canlar gibi ne birşey yedin, ne yatıp uyudun sen.

Bunu sen anlat;

Her anlatışta sen varsın zati.,

Kuzey yeline (Sert esen rüzgâra) benzersin;

Bütün tozları süpürür-gidersin sen.

                        ***

DİVAN-I KEBİR 7 CİLT MEVLÂNÂ CELÂLEDDİN HAZIRLAYAN: ABDULBAKİ GÖLPINARLI KÜLTÜR BAKANLIĞI YAYINLARI/1385
                      ***

Neler öğrendik;

1. Kalpte oluşan duygularımız ile kanımızın uyumadığını, dış uyaranlara karşı bilincin, bütünüyle veya bir bölümünün gitmediğini, tepki gücünün zayıflamadığını ve her türlü etkinliğin büyük ölçüde azalmadığını, dinlenme durumuna gelmediğini öğrendik.

2. Şems Hazretlerinin gönül gibi, kan gibi daima yapacağı işi bilen, dikkatli ve tetikte olduğunu, etki ve iz güçte ve davranışta olan olduğunu öğrendik.

3. Şems Hazretlerinde yükselmek isteyenlere yüksek kapıları açan anahtarların olduğunu, hazretin kapıları açan içeri alan yetki ve güçte olduğunu, yardım ettiğini, bağışlarda bulunduğunu, iyiliklerde bulunduğunu öğrendik.

4. Şems Hazretlerinin Allah'ın ışığı olduğunu, nereyi aydınlatırsa orada yaşamın iyileştiğini ve geliştiğini öğrendik.

5. Gerçek sevincin ve neşenin Şems Hazretlerinin dünyaya getirdiğini, öğretisi ile dünya yaşamına diğer bağışlarla birlikte bağışladığını öğrendik.

6. Şems Hazretleri kişilerin aklının tam anlayıp kavrayamaması, yanlışa düşmemesi için onları önce sarhoş edip bağışladıklarını verdiğini, aklın ne oldu, nasıl oldu tam olarak anlamadan kazanım sağlandığını öğrendik.

7. Şems Hazretleri kendisine can verenlere geçerli çok bağışlarda bulunduğunu öğrendik.

8. Şems Hazretlerinin yeryüzünde ve gökyüzünde yüce bir seviyede olan biri olduğunu Mevlana Hazretlerinden öğrendik.

                            *

İşte böyle yaren;

Şems Hazretlerinin etkisi ile aklımızda, gönlümüzde önümüzü doğru görmeye engel olan tozları, dumanları yok edip net görüş sağladığını, kanımızı kirlenmekten koruduğunu, gönlümüzün uyanıklığını faydaya çevirdiğini öğrendik, anladık.

                                  *

RAVLİ