DİVAN-I KEBİR 3 CİLT 2850 İNCİ BEYİT

(Mevlana Hazretleri Şems Hazretlerini kendini anlatıyor)

2850. Sureti (Görünüşü, biçimi) silip süpürdün mü onun özüne meleklik verir, yüce melekler gibi ona kol-kanat ihsan edersin (Bağışlarsın).

Sus, tulumdaki suyu gör-gözet (Bizi hayatta ve ayakta tutan sahip olduğunu hem doğru bakışla görmemiz hem de koruyup kollamamız gerekli);

Yarığından dökersen (Kuralına göre iş yapmazsan) ayıplanırsın sonra.

Gönül Düldül’ü (Atı) sıçrayıp yola düştü, bir binek atı oldu adeta da bu yüzden gönlün, Tebriz’in övündüğü Şems’e ulaştı.

O Arap’ın güzelliği aklımı da kaptı, gönlümü de;

Sarhoş bakışlarında binlerce şaşılacak şeyler var.

Hocam, binlerce aklım vardı, binlerce edebim;

Şimdi sarhoşum, yıkılmışım, artık edepsizliğin tam çağı.

Sebepleri yaratan, burada sebep kapısını kapattı;

Sen şunu gör ki sebepsizlikten sebepler meydana getirmede.

Evvelki gün mahallesine sarhoş bir halde gittim;

Öfkeyle neyi kaybettim dedi, ne arıyorsun, ne istiyorsun?

Kırık-dökük, Arapça bir-iki söz söyledim;

Dedim ki:

“Geldim, yanınızda babamın oturduğu yeri arıyor, istiyorum”

Cevap verdi de nerde uyumuşsun sen dedi, ne söylüyorsun?

Muhammed’in aklı önünde Abû-Leheb’in pılısı-pırtısı (Malı-parası) geçer mi hiç?

Aciz kaldım da antlar içtim, kızışıp yeminler ettim.

Tanrı’nın tertemiz zatına, Peygamberlerin tertemiz canına and olsun dedim.

                          ***     

DİVAN-I KEBİR 3 CİLT MEVLÂNÂ CELÂLEDDİN

Hazırlayan: Abdulbaki GÖLPINARLI

KÜLTÜR BAKANLIĞI YAYINLARI/1385

                         ***

Neler öğrendik;

1.    Şems Hazretlerine ulaşmak için önce görünüşe önem vermeyen biri olmamız böylece özümüze meleklik kazandırmamız, kazandırdığımız zaman da büyük melekler gibi hareket etme olanağı sağlanacağını öğrendik.

2.    Saygı ve sevgi kurallarına uyarak utanılacak bir hata yapmaktan sakınmamız gerektiğini öğrendik.

3.    Şems Hazretlerine Mevlana Hazretlerine ulaşmasının istekle, özlemle yola düşmesiyle ulaştığını öğrendik.

4.    Allah dostunu kendine sevgili edenin, sevgilisi gibi davrananın sebep-sonuç ilişkisine bağlanmaktan kurtulacağını öğrendik.

                                *

İşte böyle yaren;

Dünyaya ait insanların değerli olarak tanımladıklarının Allah dostlarının yanında hiçbir değeri olmadığını, çünkü Allah dostlarının akılları önde olduğunu, öncülük ettiğini öğrendik, anladık.

                               *                                                          

RAVLİ

DİVAN-I KEBİR 3 CİLT 2840 İNCİ BEYİT

(Mevlana Hazretleri Şems Hazretlerini kendini anlatıyor)

2840. Alımın eşsiz (Çekim gücü olanların) padişahısın, güzelliğin özü.

Toprak, suyla nasıl karılır ezilirse sen de canla, akılla karışmışsın;

Can olmuşsun, akıl kesilmişsin.

Gel-gel ki halkın canı sensin, kurtuluşu da.

Gel-gel ki Yakub’un (Gözlerine ak düşmüş kör olmuş peygamberin) ışığı da sensin, gözü de.

Suyuma, toprağıma, şu balçık bedenime bas ayağını da, ayağının lütfuyla sudan da bulanık, karanlık gitsin, topraktan da;

Su da arınsın, durulsun, toprak da.

Parlaklığınla taşlar yakutlaşsın;

Seni isteyen, bu istek yüzünden istenen olsun, o makama ulaşsın.

Gel-gel ki güzellik bağışlamadasın, ululuk vermedesin sen;

Gel-gel ki binlerce Eyyub’a (Sabırlı peygambere) şifasın, dermansın (İyileştirensin) sen.

Gel-gel;

Gerçi asla gitmemişsin amma gene de gel, her sözü, güzellikle bir hoşça söylerim sana, gel.

Yüzlerce cana bedelsin, canın yerine sen gel, gir bedenime, otur.

Güzelsin, seni seveni çek, bas bağrına.

Dünyanın padişahı o değil mi ki a perişan dünya, neden böyle perişansın, onun canı için olsun, söyle bana.

Gâh (Bazen) onun yemyeşil bayrağı yüzünden latif bir hale gelir, yeşerirsin;

Gâh onun savaşçı ordusuna yenilir, alt olursun.

Bir an olur, ressam gibi düşünür, resimler yaparsın;

Bir zaman gelir, döşemeciler gibi tutar, yaygıları süpürürsün, kaldırırsın.

                          ***     

DİVAN-I KEBİR 3 CİLT MEVLÂNÂ CELÂLEDDİN

Hazırlayan: Abdulbaki GÖLPINARLI

KÜLTÜR BAKANLIĞI YAYINLARI/1385

                         ***

Neler öğrendik;

1.    Şems Hazretlerinin kendine doğru insanı güzellikle çeken çekim gücünün çok kuvvetli olduğunu öğrendik.

2.    Şems Hazretlerinin vücudunun güzelliğini canında yok ederek tamamen can olduğunu ve akıllıca bu işleri yaptığını Mevlana Hazretlerinin anlatımından öğrendik.

3.    Bakar ama karanlıktan dolayı göremeyenlerin ışığının Şems Hazretlerinin olduğunu öğrendik.

4.    Mevlana Hazretleri bulanıklıktan, karanlıktan aklımızın vücudumuzun kurtulması için kendisine çağırarak davet ettiğini öğrendik.

5.    Mevlana Hazretlerini isteyen kişinin uygunluktan olgunluğa ulaşarak istenilen kişi olacağını öğrendik.

6.    Şems Hazretlerinin güzellik ve ululuk bağışladığını öğrendik.

7.    Şems Hazretleri gibi bir insanın ölmediğini, yardım etmeye hazır olduğunu, onu isteyen ve özleyen olmamız gerektiğini öğrendik.

                                *

İşte böyle yaren;

Şems Hazretleri yetiştirdiği insanı savaşçı, sanatçı sevgiyle ve dostlukla bağlanmış hizmet eden yapacağını, bu şekilde yetiştireceğini öğrendik, anladık.

                               *                                                          

RAVLİ

DİVAN-I KEBİR 3 CİLT 2830 İNCİ BEYİT

(Mevlana Hazretleri Şems Hazretlerini kendini anlatıyor)

2830. İki gözünü aç da o güzel huylunun devlet ışığının yüzünden gözlerimdeki ululuk ıssının nurlarını seyret.

O yüzlerce Süleyman’ın haset (Kıskançlık-çekemezlik) ettiği dilberin çadırını, sancağını görünce can hüthütünün (Cana haber getiren kuş) gözleri kanat açtı (Uzaklaştı) gitti.

Güzelliğin güneşi gözlerde parlayınca gözlerde, ululuk nurundan ne ışıklar var, ne yalımlar (Alevler).

Aklın aklı gelip de beden otağına konuk oldu mu akılların ona bakmaya gücü-kuvveti kalmaz.

Ulular ulusu Şemseddin_in kadehiyle iki göz de sarhoş oldu;

Gözlerde ondan, dolu-dolu ne şaraplar var, ne şaraplar.

Dün gece dostun kimdi, kiminle yattın ki terin, hamamı misk kokusuyla doldurdu.

Taş bile aşkınla diş-diş oldu, tarağa döndü;

Periler bile seni hamama çağırdılar, gelmen için yalvarmaya giriştiler.

Tarak, saçlarını gördü de her dişi, şahadet parmağı gibi Tanrı birliğini bildirmeye delil oldu, Tanrıyı bir tanıma aleti kesildi.

Hamamın halveti (Hamamda çok sıcak küçük yeri), yüzünün nuruyla doldu;

Bütün kubbe sırçaya döndü, parıl-parıl parladı.

Sus ki toprak bile su gibi senden ayrılığa erdi;

Sana mensup olan herkes soy-sop bilgisini kesildi.

                          ***     

DİVAN-I KEBİR 3 CİLT MEVLÂNÂ CELÂLEDDİN

Hazırlayan: Abdulbaki GÖLPINARLI

KÜLTÜR BAKANLIĞI YAYINLARI/1385

                         ***

Neler öğrendik;

1.    Şems hazretlerinin gerçeklerini ve yüzünü görmeye, tanımaya, onun nurlarını ışıklarını görmeye çalışmamız gerektiğini öğrendik.

2.    Şems Hazretlerinin ululuğunu görmeyenlerin nurla görebileceklerini görmemiş olacaklarını öğrendik.

3.    Şems Hazretlerinde aklın aklı olduğunu, bu akıldan bize verdiğinde bizim aklımıza başkalarının yarışmaya gücü kalmayacağını öğrendik.

4.    Şems Hazretlerinin sözlerinin anlayan kişiye sarhoşluk verdiğini öğrendik.

5.    Hamamlarda cinlerin dişisi olan perilerin olduğunu, Şems Hazreti yalvararak davet ettiklerini öğrendik.

6.    Mevlana Hazretlerinin hamama girince bir hafta bazen daha uzun kaldığını daha önceki anlatılanlardan öğrendik.

                                *

İşte böyle yaren;

Şems Hazretlerine cinlerin ve perilerin âşık olduklarını, hamama girince hamamın nurla dolacağını, hamamda olan cinlerin iman kesileceğini öğrendik, anladık.

                               *                                                           

RAVLİ

DİVAN-I KEBİR 3 CİLT 2820 İNCİ BEYİT

(Mevlana Hazretleri Şems Hazretlerini kendini anlatıyor)

2820. Acaba bir gün olacak mı ki lütuf (İyilik), kerem (Asaletin, büyüklüğün gereği olan) dalgalarıyla (Arka arkaya gelen) gam (Üzüntü) denizinden bir kıyıya ulaşacağım (Üzüntüden kurtulacağım)?

Tanrı’dan başka yoktur tapacak.

Gamlara batmış gördüğün kişinin canı, benim padişahımdan bir koku bile almamıştır;

Tanrı’dan başka yoktur tapacak.

Göz, Tebriz padişahından bir sürmeye nail olmamışsa ne yazıktır, ne yazık;

Tanrı’dan başka yoktur tapacak.

Padişahın, Rabbiniz değil miyim sesini duyunca candan, gönülden binlerce evet narası çıkar;

Tanrı’dan başka yoktur tapacak.

Padişahımız Şemseddin, lütuf, yücelik cennetidir;

Hastalıklara ne de güzel şifadır;

Tanrı’dan başka yoktur tapacak.

Gönlüm ihrâma bürünmüş (Ayaklar altına alınamayan bir saygı davranışlarına girdi), Tebriz’i tavaf etmededir (Etrafında saygıyla dönmekte), o haremin (Gönlümün) içinde dönüp dolaşmadadır;

Tanrı’dan başka yoktur tapacak.

Ne hoştur, hey desem, kimdir o kapıdaki?

O da benim dese;

Tanrı’dan başka yoktur tapacak.

Gönlüm göze döndü, sen de gözde bir hayalsin sanki

Gözle açılan bu fal, ne de güzel, ne de kutlu fal.

Buluşma ümidiyle iki göz de harap oldu, sarhoş oldu gitti;

Yarabbi, göz-göze buluşmak nasıldır acaba?

Göz, o sarhoş aslanıma orman kesildi mi artık kurdun, çakalın ne haddi var ki göze girsin, belirip görünsün?

                          ***     

DİVAN-I KEBİR 3 CİLT MEVLÂNÂ CELÂLEDDİN

Hazırlayan: Abdulbaki GÖLPINARLI

KÜLTÜR BAKANLIĞI YAYINLARI/1385

                         ***

Neler öğrendik;

1.    Allah izin verirse dostlarının asillik ve büyüklüklerini göstermesi ile ve iyilik yapmalarıyla üzüntülerden kurtulacağımızı öğrendik.

2.    Üzüntüler içinde olan kişinin ona iyilik yapacak Allah dostlarından habersiz olduğunu öğrendik.

3.    Şems Hazretlerinin kişi ve olaylara bakışından bir bakış almayan kişinin kınanacak kişi olduğunu öğrendik.

4.    Şems Hazretlerinin hastalıklara şifa veren bir şifacı olduğunu öğrendik.

5.    Tanrıdan başka tapacak yok diyenlerin ancak bu şifa alanından faydalanabileceğini öğrendik.

                                *

İşte böyle yaren;

Şems Hazretlerinin yerini ve konumunu gören Mevlana Hazretlerinin hayretle hayran olarak gittikçe kendisine âşıklığında derinleşme olduğunu, Şems Hazretlerinin hayaline bile canını feda edecek duruma geldiğini öğrendik, anladık.

                               *                                                          

RAVLİ